Fidan dikildikten sonraki ilk yıl, onun geleceğini belirleyen dönemdir. Bu süreçte kökler yeni toprağa yayılır; fidan ne kadar az stres yaşarsa o kadar hızlı gelişir. İşte dikim sonrası fidan bakımı için temel bilgiler:
Sulama: Az ama sık değil, derin ve düzenli
Yeni dikilen fidanlarda en sık yapılan hata, yüzeysel ve sık sulamadır. Bunun yerine derin ve düzenli sulama tercih edilmelidir.
- İlkbaharda yağış durumuna göre gerektiğinde sulayın.
- Yaz aylarında toprağın yapısına bağlı olarak haftada bir ya da iki kez, suyun derine inmesini sağlayacak şekilde sulayın.
- Sabah erken veya akşam serinliğinde sulama yapın.
- Toprağı parmağınızla birkaç santim kazıp kontrol edin: Nemliyse sulamayı erteleyin.
Damla sulama sistemleri, suyu doğrudan kök bölgesine ve kontrollü şekilde verdiği için fidanlık ve peyzaj alanlarında en verimli yöntemdir.
Malçlama: Nemi koruyun, otları engelleyin
Fidanın çevresine 5–8 cm kalınlığında ağaç kabuğu, talaş veya kuru yaprak serilmesine malçlama denir. Malç; toprağın nemini korur, yabani otları azaltır ve kök bölgesini sıcaktan ve soğuktan korur. Malç gövdeye yaslanmamalı, gövde çevresinde birkaç santimlik boşluk bırakılmalıdır.
Budama: İlk yıl hafif, şekillendirme dinlenme döneminde
Dikimden sonraki ilk yıl ağır budamadan kaçının. Yalnızca;
- Kırık, kuru veya hastalıklı dalları,
- Birbirine sürtünen dalları,
- Aşılı fidanlarda anaçtan çıkan sürgünleri
temizlemek yeterlidir. Taç şekillendirme budaması ise kış dinlenme döneminde yapılmalıdır.
Gübreleme: Önce kök, sonra sürgün
Dikim anında yoğun azotlu gübre vermek, kök gelişimi yerine yaprak gelişimini teşvik eder. Fidan tutup ilk sürgünlerini verdikten sonra, ilkbaharda dengeli ve yavaş salınımlı bir gübre kullanmak daha doğru olur. Toprağınızın durumunu bilmek için toprak analizi yaptırmak en sağlıklı yoldur.
Destek kazığı ve bağ kontrolü
Gövde büyüdükçe bağlar gövdeyi sıkabilir. Bağları yılda en az bir kez kontrol edin, gerekiyorsa gevşetin. Fidan kendi başına dik durabilecek hâle geldiğinde (genellikle 1–2 yıl sonra) kazığı kaldırabilirsiniz.
Yabani ot ve zararlı kontrolü
Fidanın çevresindeki yaklaşık 1 metrelik alanı yabani otlardan temiz tutun. Otlar, fidanın suyuna ve besinine ortak olur. Yapraklarda leke, kıvrılma veya böcek görürseniz erken müdahale edin.
Sonuç
Derin sulama, malçlama, hafif budama ve doğru zamanda gübreleme… İlk yıl gösterilen özen, ağacın ömrü boyunca karşılığını verir. Açıkel Fidancılık’tan aldığınız fidanların bakımıyla ilgili sorularınız için bize her zaman ulaşabilirsiniz.
